Column
Je wordt gewoon standaard voor de gek gehouden
13-5-2008 - David Berg
Veel beloven, maar weinig waarmaken. Dat lijkt de strategie van enkele softwareleveranciers in een onderwijswereld waar de vraag van de klant vaak verre van concreet is. Het gevolg is een systeem dat al snel een blok aan het been wordt voor de innoverende onderwijsinstelling. Het lijken vooral de internationale aanbieders te zijn die de bomen tot in de hemel laten groeien.
De elektronische leeromgeving is intussen in vrijwel alle hoger onderwijsinstellingen niet meer weg te denken. Vele instellingen zijn al toe aan een tweede of derde generatie. Het onderwijs vraagt om flexibele ELO systemen waarmee verschillende didactische modellen zijn te ondersteunen. De uitwisseling van digitaal lesmateriaal over grenzen van organisaties wordt daarbij een essentiële behoefte in deze wereld van flexibele en doorlopende leerlijnen.
Bovendien weet elke zichzelf respecterende onderwijsinstelling dat een ELO een beperkte levensduur heeft. Tegelijkertijd is de onderwijsinhoud, het studiemateriaal, opdrachten, etc. vaak herbruikbaar. Op zijn minst wil je als instelling de investering in lesmateriaal kunnen veiligstellen: het moet automatisch te exporteren zijn en herbruikbaar binnen een ander platform.
Wat heb je daarvoor nodig? En wat bieden de meeste aanbieders vandaag de dag? Als je de brochures mag geloven is elke ELO zo’n beetje in staat te doen wat je als instelling vraagt: digitale leermaterialen beschrijven middels metadata. De benodigde metadatastandaarden (denk aan LOM, IMS en SCORM) worden volgens de brochures door veel leveranciers nagevolgd. Maar maken de leveranciers die claims ook waar?
Consumer: "Does your system conform to the industry standards?"
Supplier: "Yes. We conform to all the latest standards."
Consumer: "Oh, well... great!"
The Masie Center verwoorde het al in 2002 in hun rapport “Making Sense of learning specifications and standards.” Nog steeds lijken de besluitvormers bij die onderwijsinstellingen het lastig te vinden om beslissingen te nemen waar ze op den duur géén spijt van krijgen.
Laten we, als voorbeeld, eens kijken naar de claims die Blackboard maakt over metadata. In hun brochure lezen we: “Compliance and interoperability with industry standards (including IMS and SCORM) is a fundamental capability of Blackboard’s software products.”
De mogelijkheden om leerobjecten volgens de standaarden te beschrijven zijn echter zeer beperkt, zo blijkt uit onderzoek Het importeren van leerobjecten is mogelijk, maar daarbij gaat veel informatie verloren. Bovendien is het helemaal niet mogelijk om leerobjecten mét metadata te exporteren. De optie die Blackboard daarvoor biedt blijkt instabiel en niet werkbaar (zie bijv. Feldstein’s blog). Zelfs bij het overzetten van leerobjecten naar andere Blackboard-implementaties (bijv. bij een zusterinstelling) is niet mogelijk zonder verlies van metadata.
Het is de verleiding van mooie omzetcijfers bij de leverancier, uitgekiende marketing, én zwakke vraagarticulatie aan de kant van de onderwijsinstelling die uiteindelijk bij die onderwijsinstellingen tot moeizame migraties, frustratie, onhandige investeringen en onnodig hoge kosten leiden. Veel leveranciers verkopen kennelijk liever een licentie, koste wat het kost. En ja , als leverancier is het goed bevragen van de klant ook niet gemakkelijk als je het risico loopt daardoor die klant mis te lopen. Bovendien: de besluitvormers bij de onderwijsinstelling willen verder.
Besluitvorming over de ELO hoeft niet lang te duren, zeker niet met alle onderzoeken en analyses die tegenwoordig beschikbaar zijn. Stel goed voorbereid de juiste vragen over standaarden en metadata:
- Heeft de elektronische leeromgeving een eigen leercontentmanagementsysteem of documentmanagement systeem?
- Welke internationale en nationale standaarden volgt de leverancier?
- Is de leverancier betrokken bij de ontwikkeling van deze standaarden?
- Hoe is het beleid t.a.v. het volgen van deze ontwikkelingen (roadmap)?
- Welke versie van deze standaarden is nu geïmplementeerd?
- Welke variant van deze standaarden of specificaties zijn geïmplementeerd (vaak is maar een beperkt deel van een specificatie gerealiseerd)?
- Hoe worden metadata toegevoegd aan de leerobjecten? Kan de docent dat doen?
- Heeft het leercontentmanagementsysteem de mogelijkheid om leerobjecten én hun metadata te exporteren volgens de geldende standaarden?
- Is koppeling met DAREnet, EduRep, LOREnet of andere repositories gerealiseerd?
Kortom: laat je niet voor de gek houden!
Link: Analyses van ELO´s en enkele metadata editors.en andere relevante achtergrondinformatie.
David Berg is zelfstandig adviseur “Leren Faciliteren” (Berg IMC). Als toegepast onderwijskundige is hij in binnen en buitenland werkzaam op het snijvlak onderwijs, ICT en organisatie.