Praktijkvoorbeeld
Biocaching
In dit project is mobiele en draadloze technologie (PDA’s met GPS) ingezet voor biologisch veldwerkonderzoek. Via biocaching.nl kunnen docenten routes downloaden naar zeldzame flora en fauna.
Wat was de aanleiding voor deze praktijk?
Het project is geïnspireerd op Geocaching, een spel waarbij deelnemers met behulp van een GPS-ontvanger op zoek gaan naar een door een andere deelnemer verstopte
schat. De coördinaten van de schat worden op een website gepubliceerd. Soms moeten er in het veld extra opdrachten gedaan worden om de exacte coördinaten te bemachtigen.
Zodra de schat gevonden is wordt dit door de deelnemer op de website gemeld, eventueel met een korte toelichting. Elke geïnteresseerde kan nieuwe schatten verstoppen en deze
door anderen laten zoeken.
De schatten in dit project zijn de bijzondere planten en dieren die te vinden zijn in de excursiegebieden.
Dit middel kan tevens ingezet worden als studenten door bijvoorbeeld ziekte niet deel kunnen nemen aan één van de excursies, als vervangende opdracht. Deze is echter van een veel mindere kwaliteit dan de werkelijke excursie. De student mist hierdoor een belangrijke leerervaring binnen het vak. Bovendien zijn veel planten en dieren seizoensgevoelig, waardoor de inhaalexcursie bij voorkeur binnen een week tot tien dagen na de reguliere excursie gedaan moet worden. Door een PDA opdracht met GPS kan een student een (soortgelijke) opdracht doen, die aan de maatstaven van de oorspronkelijke excursie voldoen.
Met welk doel is welk digitale tool ingezet?
In dit project zijn mogelijkheden en methodieken ontwikkeld om, gebruikmakend van mobiele en draadloze technologie, het aanbod aan biologisch veldwerk uit te breiden. Op verschillende manieren worden PDA’s met GPS gebruikt, ter bevordering van het biologische veldwerkonderwijs en te kijken naar de meerwaarde van het gebruik van PDA’s met GPS bij het biologische veldwerk.
Studenten die een groepsexcursie gemist hebben kunnen deze inhalen door zelfstandig een (alternatieve) tour te lopen in een natuurgebied met een PDA met GPS. Via de website biocaching.nl zijn verschillende routes beschikbaar, die gedownload kunnen worden, en op de PDA gezet kunnen worden. Bij de weergegeven route op de PDA kan men zich oriënteren op de flora en fauna in het gebied en kan men opdrachten uit voeren. Daarnaast kunnen deelnemers zelf ook gegevens toevoegen aan de bestaande routes, als foto’s, geluiden of video’s.
Een andere pilot in het hoger onderwijs is het meerdaagse veldwerk. Gegevens kunnen zo gemakkelijk en structureel opgeslagen worden over de meerdere dagen.
Ook is er een pilot geweest met toekomstig docenten in het voortgezet onderwijs. Door gebruik te maken van PDA’s met GPS is het eenvoudiger om leerlingen zelfstandig veldwerk te laten verrichten. In groepjes worden locatiegebonden opdrachten uitgevoerd die terug in de klas gezamenlijk besproken worden. Leerlingen kunnen ook hun eigen excursie ontwerpen en door andere leerlingen laten uitvoeren.
Eén van de studenten van de ULO aan de VU schrijft op zijn weblog:
"Tijdens de ICT-verdiepings module ga ik de PDA met GPS navigatie gebruiken tijdens een daltonweek op het Helenparkhurst te Almere. Tijdens deze daltonweek gaan lln uit de bovenbouw een week lang aan de slag in groepjes van 3 of 4 met de PDA. De bedoeling is dat lln leren omgaan met de PDA en zelf een route in de buurt van de school gaan maken en hierin opdrachten gaan verwerken op hun eigen niveau".
Wat heeft de praktijk opgeleverd voor docent(en) en studenten?
Het project heeft een interactieve website opgeleverd waar verschillende voorbeelden van ‘digitale’ veldwerken staan, die een geregistreerde gebruiker kan downloaden en
gebruiken op de PDA. Bovendien zijn op die website alle handleidingen te vinden die het
mogelijk maken dat de gebruiker ook zelf digitale veldwerken kan ontwikkelen en kan
aanbieden op de site. Dit laatste onderdeel, het plaatsen van nieuwe bestanden op de site
is nu nog alleen mogelijk met behulp van een file transfer protocol (FTP) en tussenkomst
van een moderator. De gebruikers kunnen elkaar via het forum op de hoogte brengen en
houden van nieuwe updates. De bedoeling is om een community van gebruikers op te
zetten. Studenten (of leerlingen) verzamelen locatiegebonden gegevens en
kunnen de gegevens van de hele groep eenvoudiger bij elkaar nemen, bewerken en
analyseren.
Nieuwe individuele technologische veldwerkmethodiek, dat tevens erg leuk is om te doen en ook een voordeel geeft bij continuering, structurering en het behouden van data. Als de excursiegebieden meerdere jaren achterelkaar bezocht worden, kunnen ook veranderingen in gebied gevolgd en geanalyseerd worden.
Docenten uit het voortgezet onderwijs, die gewerkt hebben met biocaching, zien
mogelijkheden om de resultaten van het project te gebruiken bij het verder ontwikkelen
van nieuwe vormen van biologisch veldwerk. Een kans om deze mogelijkheden verder te
ontwikkelen en te gebruiken ligt bij de HO-VO-aansluitingsprojecten. Voor de VU is dat
bijvoorbeeld de ITS-academy.
Gemak voor de studenten en docenten; niet meer met schriftjes in de regen, vergemakkelijkt begeleiding voor docent en gebruiksvriendelijke apparatuur. Het zelfstandig uitvoeren van een excursie is een goed alternatief voor de ‘extra opdracht’ die normaal gegeven wordt als studenten een excursie missen.
Evaluatie:
- Er is meer voordeel bij intensief gebruik; herhaald veldwerkbezoek, in zelfde gebied en op lange termijn blijkt een inhoudelijke meerwaarde zichtbaar in het gebruik van mobiele en draadloze technologie;
- Zelfstandig op pad gaan is gewoon leuk; en tevens een goede en kwalitatieve manier om excursies in te halen;
- Niet allemaal tegelijk; biologisch veldwerk vindt vaak plaats gedurende een bepaalde periode in het voorjaar. Er is een piek in gebruik van de apparatuur.
- Waar zijn mijn gegevens; bij lege batterijen van de PDA verdwijnen de gegevens. In de zon zijn de gegevens moeilijk afleesbaar;
- Freeware; er is een switch geweest van freeware die gratis down te loaden was naar een pakket van Mscape;
- Leuk en handig; het mobiele en draadloze technologie heeft veel voordelen, maar werkt nog niet optimaal. Meer gebruik maken van de mogelijkheden van GPS, bijv. beelden verwerken in de tour;
- Oefening baart kunst; vaste intro in het gebruik van mobiele en draadloze technologie zou het gebruik van PDA’s met GPS kunnen bevorderen tijdens veldwerk. Zichtbaarheid; de bekendheid van het gebruik van PDA’s met GPS tijdens veldwerk/lessen zou bevorderd moeten worden.
Zijn er eveluatiegegevens beschikbaar, zo ja op:
Projectsite
Als je deze praktijk opnieuw gaat gebruiken, ga je dan iets veranderen/bijstellen? Wat?
Wat zijn nog openstaande vragen waar je nog geen antwoord op hebt?
Leren studenten en leerlingen met mobiele en draadloze technologie daadwerkelijk meer en beter?
Heb je adviezen aan een docent die iets dergelijks wil gaan doen?